Kısa cevap
Hangi bilgiler gerekir?
Kullanım/tehlike sınıfı, kaçış, zonlar, söndürme, duman kontrolü, asansör ve kapılar.
Panel, loop/zon, cihaz kapasitesi, izolatör, modül, uyarı ve haberleşme arayüzleri.
Tavan/asma tavan, hava akımı, kiriş, raf, özel risk ve bakım erişimi.
Kablo işlevi, yangına dayanım gerekleri, güzergâh, EMC ayrımı, güç ve yedekleme.
Sahada karar tablosu
Bir mühendislik sonucu, kullanılan girdiler kadar güvenilirdir. Aşağıdaki veriler teklif veya keşif aşamasında eksikse nihai seçim yerine eksik veri ve doğrulama yöntemi raporlanmalıdır.
| Kontrol alanı | Toplanacak bilgi | Karara etkisi |
|---|---|---|
| Yangın senaryosu | Kullanım/tehlike sınıfı, kaçış, zonlar, söndürme, duman kontrolü, asansör ve kapılar. | Hesabın gerçek çalışma noktasını belirler. |
| Sistem | Panel, loop/zon, cihaz kapasitesi, izolatör, modül, uyarı ve haberleşme arayüzleri. | Ekipman sınırı ve uygun yöntem seçimini etkiler. |
| Mahal | Tavan/asma tavan, hava akımı, kiriş, raf, özel risk ve bakım erişimi. | Düzeltme, dayanım veya derating ihtiyacını gösterir. |
| Altyapı | Kablo işlevi, yangına dayanım gerekleri, güzergâh, EMC ayrımı, güç ve yedekleme. | İşletme senaryosu ve kabul ölçütünü belirler. |
Uygulama sırası
- Güncel yangın danışmanı/mekanik/mimari senaryosunu ve onay kapsamını belirleyin.
- Algılama ve alarm bölgelerini kullanım ile tahliye senaryosuna göre kurun.
- Cihaz yerleşimini tavan, hava akımı, engeller, bakım ve ilgili standart kurallarıyla koordine edin.
- Loop/zon, izolatör, modül, panel kapasitesi, güç ve akü hesabını hazırlayın.
- Asansör, duman kontrolü, söndürme, kapı, anons ve BMS arayüzlerini neden-sonuç matrisiyle tanımlayın.
- Plan, sistem şeması, kablo listesi, güzergâh, detay, test ve devreye alma senaryolarını aynı kodlarla bağlayın.
Teknik değerlendirme
Yangın projesi = risk/senaryo + algılama/uyarı yerleşimi + sistem topolojisi + neden-sonuç doğrulamasıBinaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmeliğinin güncel konsolide sürümü ve yapı türüne uygulanacak standartlar proje tarihinde kontrol edilmelidir.
Yangın güvenlik sistemi ile diğer zayıf akım sistemlerinin kablo işlevi ve süreklilik gereksinimleri aynı varsayılmamalıdır.
Mimari veya mekanik tavan değişikliği dedektör yerleşimini ve kapsama alanını değiştirebilir.
Örnek değerlendirme senaryosu
Bu senaryo bir tasarım sonucunu ilan etmek için değil, aynı görünen iki tesisin neden farklı mühendislik kararlarına ihtiyaç duyabileceğini göstermek için verilmiştir. Sayısal sonuçlar gerçek saha verisiyle yeniden hesaplanır.
Kaynaklara dayalı uygulama notları
İç tesis proje yönetmeliği iletişim, yangın algılama ve güvenlik sistemleri için plan ve sistem şemalarını ayrı proje çıktıları olarak sayar. Kaynak: EMO Elektrik İç Tesisleri Proje Hazırlama Yönetmeliği
Yangın Yönetmeliği sistemleri yapı kullanım ve yangın güvenlik senaryosunun parçası olarak ele alır; 2025 değişiklikleri dahil güncel metin kontrol edilmelidir. Kaynak: Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik
TSE arama sistemi uygulanacak standartların güncel ulusal baskılarını doğrulamak için kullanılmalıdır; eski katalog referansı yeterli değildir. Kaynak: TSE standart arama sistemi
En sık yapılan hatalar
- Dedektörleri eşit aralıkla dizip mahal geometrisi/hava akımını incelememek
- Yangın senaryosunu proje şemasına ve neden-sonuç matrisine dönüştürmemek
- Panel loop, güç ve akü kapasitesini hesaplamamak
- Yangın kablolarını diğer zayıf akım kablolarıyla aynı güzergâh kuralına tabi sanmak
Mühendislik raporunda ne bulunmalı?
- Tesis, pano/hat/ekipman kimliği ile güncel tek hat veya bağlantı şeması
- Kullanılan yangın senaryosu, sistem, mahal, altyapı verileri ve bunların kaynağı
- Ölçüm cihazı, tarih-saat, işletme durumu, birim ve varsa ölçüm belirsizliği
- Hesap yöntemi, yazılım/standart sürümü, açık varsayımlar ve üretici katalog referansları
- Normal, en ağır ve gerekli olağan dışı işletme senaryolarının karşılaştırması
- Uygunsuzluk, risk önceliği, önerilen aksiyon, sorumlu ve yeniden doğrulama tarihi
Ne zaman yeniden incelenmeli?
Kullanım/tehlike sınıfı, yangın senaryosu, mimari-tavan, HVAC, söndürme, asansör/kapı, panel, loop veya kablo güzergâhı değiştiğinde proje ve neden-sonuç matrisi yenilenir.
Sık sorulan sorular
Yangın algılama projesini kim hazırlar?
Yetki ve sorumluluk güncel mevzuat, mühendislik uzmanlığı, proje sözleşmesi ve onay makamına göre doğrulanmalıdır.
Her mahalde dedektör gerekir mi?
Yapı kullanımı, risk, mahal özellikleri ve güncel mevzuat/standart kapsamına göre belirlenir; tek genel kural yoktur.
Yangın paneli BMS'ye bağlanabilir mi?
Evet, fakat yangın sisteminin bağımsız güvenlik işlevi, arayüz ve arıza davranışı neden-sonuç tasarımında korunmalıdır.
Zayıf akım tek hat şeması gerekir mi?
Yönetmelik iletişim, yangın ve güvenlik sistemleri için tesisat planları ile sistem şemalarını proje kapsamına alır.
Resmî ve teknik kaynaklar
EMO Elektrik İç Tesisleri Proje Hazırlama Yönetmeliği
Proje hesaplarında yük, kablo, koruma, kompanzasyon, harmonik, topraklama ve yedek güç başlıklarının birlikte ele alınmasını düzenler.
Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik
Yangın algılama, uyarı, acil aydınlatma ve elektrik besleme düzeninin yapının kullanım ve tehlike sınıfıyla birlikte değerlendirilmesini gerektiren ulusal çerçevedir.
TSE standart arama sistemi
Yangın algılama, alarm, acil seslendirme ve kablolama için uygulanacak TS EN standartlarının güncel baskısını doğrulamak için resmî TSE kaynağı.
Bu rehber genel teknik bilgilendirmedir. Nihai seçim ve ayarlar; tesise ait tek hat şeması, ölçüm, üretici verisi, güncel mevzuat ve yetkili elektrik mühendisi değerlendirmesiyle doğrulanmalıdır. Standartların tam metinleri lisans koşullarına tabidir; bağlantılar resmî yayın kaydına veya açık teknik kaynağa yönlendirir.